Theo bài Khuyến cáo của Nhóm Chuyên gia Cố vấn Chiến lược (SAGE) về vaccines cúm A (H1N1) [1]:

1. Cuối tháng 5 sẽ có các virus A (H1N1) “chuẩn” cho việc sản xuất vaccines. Có thể trể 1, 2 tuần.
2. Các công ty sản xuất sẽ cần 1, 2 tháng mới quyết định xem nhóm virus nào tạo ra nhiều nhất các virus khác, vì năng suất sản xuất vaccines sẽ tùy thuộc vào năng suất các virus tạo ra các virus khác giống như vậy.
3. Sớm nhất giữa tháng 7 mới có thể sản xuất đại trà theo quy mô công nghiệp, thương mại.
4. Tối đa sẽ sản xuất 4,9 tỉ liều trong 12 tháng. Trong đó Liên Hiệp quốc nhận tối đa 400 triệu liều.
5. Hiện nay WHO chưa khuyến cáo sản xuất vaccines đại trà theo quy mô công nghiệp, chờ vài tuần nữa mới đưa ra khuyến cáo có nên hay không, tuy nhiên hiện nay WHO và các công ty sản xuất vaccines đang ráo riết chuẩn bị.
6. Trong trường hợp WHO đưa ra khuyến cáo “Nên” trong (5) kể trên, cho dù sản xuất hết công suất, các công ty sản xuất vaccines sẽ KHÔNG đủ cung cấp cho toàn thế giới vaccines chống cúm A (H1N1) trong 12 tháng tới. Khoảng 2 tỉ người sẽ KHÔNG có các vaccines này.
7. Vaccines chống cúm A (H1N1) sẽ là một liều riêng biệt, không nhập chung với liều chống cúm theo mùa thông thường.
8. Hiện nay trẻ em nhiễm cúm A (H1N1) bị nặng hơn, do cơ thể chưa có kháng thể chống virus H1N1, trong khi người lớn đã có kháng thể này - từ các loại virus H1N1 bị nhiễm từ trước - tuy không hoàn toàn công hiệu chống virus A (H1N1) hoàn toàn mới.
9. Tamiflu và Relenza HIỆU NGHIỆM trong việc chống cúm A (H1N1) sau khi bệnh nhân đã bị nhiễm virus này. Các loại thuộc adamantanes ít hiệu nghiệm hơn.
10. Mọi người phải bình tĩnh, cho dù WHO có thể đổi tình trạng lây lan sang Phase 6 thì cũng không có nghĩa rằng nên bắt đầu chích ngừa đại trà cho mọi người. Đó chỉ là một định nghĩa có tính cách máy móc, chỉ sự lây lan cao tại nhiều nước, từ người qua người.

Hiện nay virus A (H1N1) chỉ lây lan cao (ít nhất bằng cúm theo mùa thông thường) nhưng tỉ lệ gây bệnh nặng và tử vong, rất may mắn, còn khá thấp. Diễn tiến trong tương lai khó lường, mọi người nên chú ý theo dõi các khuyến cáo của WHO trong các tuần tới, và không nên quá lo lắng vào lúc này.

Các chính phủ nên lập thống kê hội chứng Guillain-Barré để so sánh với tỉ lệ sau khi dân chúng chích ngừa cúm A (H1N1) để xem vaccines mới có thể gây ra hội chứng này hay không, vì việc thử nghiệm lân sàng cho vaccines mới chưa được thực hiện đầy đủ.

===

Mặc kệ WHO, CP Mỹ đã bỏ ra gần 500 triệu USD “đặt hàng” 150 triệu liều vaccines A (H1N1). Số tiền này quá nhỏ so với nguy cơ nạn dịch tràn lan. Chắc chắn Mỹ đủ tìm ra, sản xuất, thêm 150 triệu liều khác cho tất cả 300 triệu dân Mỹ.

Nếu WHO khuyến cáo trong vài tuần là NÊN sản xuất vaccines này đại trà theo quy mô thương mại, khi đó cả thế giới ùn ùn đổ đi mua, sẽ có 2 tỉ người không có vaccines này, khi đó đã muộn.

Liên Hiệp Quốc - mà WHO là một cơ quan trong đó - chỉ có 400 triệu liều thôi, không đủ cung ứng cho tất cả các nơi cần thiết mà chỉ có thể cung cấp xung quanh vùng nào bị nạn dịch hoành hành (nếu có tình trạng này xảy ra).

Do đó, NẾU có nạn dịch hoành hành toàn thế giới thì tối đa có thể có 2 tỉ người bị nhiễm bệnh.

Không rõ có bao nhiêu triệu, tỉ liều Tamiflu / Relenza dư thừa, và cho dù vậy bao nhiêu % người cho dù nhận được thuốc sẽ vẫn chết, vì (1) các loại thuốc này chỉ có công hiệu NẾU bệnh nhân sử dụng đủ liều lượng và bắt đầu sử dụng không quá 48 tiếng kể từ khi có triệu chứng ban đầu, và (2) luôn có người do yếu sức khỏe, có bệnh khác như yếu hệ miễn nhiễm, yếu tim, thận, gan, v.v… vẫn có thể chết vì suy yếu đa cơ phận có liên quan xa, gần, đến việc bị nhiễm cúm A (H1N1).

Khi đó, nếu 2 tỉ người bị lây nhiễm, và tỉ lệ chết chỉ 1-3% như hiện nay, thì 20 triệu - 40 triệu người không có vaccines có thể bị chết.

Các điều trên đây vẫn theo lý thuyết rằng H1N1 KHÔNG biến hóa so với loại đang được nuôi trong ống nghiệm để sản xuất vaccines. NẾU virus A (H1N1) biến hóa quá nhiều thì 4,9 tỉ liều trở nên vô dụng hoặc bớt công hiệu, và thêm 4,9 tỉ người bị cộng vào số 2 tỉ người chắc chắn không có vaccines trên đây.

Trong gần 100 năm qua, thế giới chưa từng lâm vào cảnh bị đe dọa dịch tể nghiêm trọng như lần này.

Rất tiếc, tại VN, CP không có kế hoạch đặt mua vaccines cho toàn dân. Trong vòng vài tuần, nếu WHO khuyến cáo nên sản xuất - và chích ngừa - quy mô công nghiệp, thương mại, thì khi đó cho dù CP VN có muốn đặt mua cũng khó.

--------------------

[1] http://dichbenh.com/index.php/tin-tuc/43-khuyen-cao-cua-nhom-chuyen-gia-co-van-chien-luoc-sage-ve-vaccines-cum-a-h1n1

Nguồn: Dr. Tran, blog Minh Biện [2].

[2] [2] http://www.minhbien.org/?p=853&cp=3#comment-16278