Hỏi:

Có bài viết này nói về việc đeo khẩu trang không có ích trong phòng chống cúm H1N1, bài viết lấy nguồn từ một nghiên cứu các gia đình có người bị nhiễm cúm [1].

Rất mong các bác cho nhận xét về vấn đề này. Và hiệu quả của việc đeo khẩu trang phòng chống cúm sẽ như thế nào trong cộng đồng?

Đáp:

Dear sans souci, vụ dịch cúm này có nhiều “chuyên gia” quá, nhiều người không có một ngày học virology, microbiology không thể phân biệt sự khác nhau căn bản giữa bacteria và virus, mà cũng xưng là chuyên gia, viết bài bình luận bậy bạ, ai nghe theo thì có ngày chết không kịp ngáp.

Chính tác giả bài trên (tác giả thật, không nói người copy rồi đọc không hiểu) ghi rõ:

“Hand hygiene and facemasks seemed to prevent household transmission of influenza [A or B] virus when implemented within 36 hours of index patient symptom onset. These findings suggest that nonpharmaceutical interventions are important for mitigation of pandemic and interpandemic influenza.” [1]

Trong vòng 36 tiếng sau khi một người có triệu chứng bị cúm influenza A hoặc B, nếu mọi người trong nhà BẮT ĐẦU dùng vệ sinh tay cẩn thận và / hoặc đeo khẩu trang thì sẽ giảm nguy cơ bị lây lan, so với người chung nhà không dùng biện pháp phòng chống nào.

Nếu sau khi một người có triệu chứng bị cúm influenza A hoặc B quá 36 tiếng, các người trong nhà mới BẮT ĐẦU làm vệ sinh tay cẩn thận và / hoặc dùng khẩu trang thì kết quá không khác với số người không dùng hai biện pháp này.

Do đó, có thể hiểu thế này: khi trong nhà có nguời bị triệu chứng cúm A, B, ai ở gần người đó nên bắt đầu sử dụng các biện pháp vệ sinh tay, đeo khẩu trang, càng sớm càng tốt, vì để sau 36 tiếng thì ĐÃ bị lây rồi, có sử dụng các biện pháp này hay không đều không ích lợi gì nữa.

----------

Do đó, mọi người CẦN NÊN rửa tay cẩn thận và đeo khẩu trang để tránh bị lây bởi những người có triệu chứng ít hơn 36 giờ. Xung quanh ta có thể có khối người như vậy, mà chính họ cũng chưa biết họ đã bị nhiễm, cho đến vài chục tiếng đồng hồ sau đó.

Thực tế, nhóm bệnh nhân vừa bắt đầu có triệu chứng chính là nhóm lây lan cho người khác mạnh nhất, vì họ vừa mới nhiễm bệnh, còn mạnh khỏe, còn đi học, đi làm, đi chợ, lại không nghĩ mình bị cúm mà tưởng đâu chỉ bị nhức đầu sổ mũi, hoặc ho theo mùa. Do đó họ là nguồn lây bệnh nguy hiểm nhất.

Sau 36 tiếng từ khi bắt đầu có triệu chứng thì họ đã bệnh nặng, có khi liệt giường rồi, khi đó thật ra họ ít nguy hiểm hơn cho dù có nhiều virus hơn trong hơi thở.

----------

Thật vậy, người đã bị AIDS chẳng hạn lại không nguy hiểm, không lây cho người khác, nhiều bằng người chưa biết mình bị nhiễm HIV. Đã bị AIDS thì đã suy yếu lắm rồi, có khi “nhìn là biết”, người bệnh hoặc quá yếu, hoặc tự biết mình bệnh nên tránh lây cho người khác.

Ngược lại tại mọi quốc gia đều có nhiều người ĐÃ nhiễm HIV mà chưa biết, đang vô tình lây cho nhiều người khác.

Chính số “vừa nhiễm” này mới là nguồn lây nguy hiểm nhất, và chúng ta phải cẩn thận tự bảo vệ mình bằng cách tránh MỌI nguồn có thể lây bệnh này cho chúng ta, bằng cách tránh xa mọi loại chất lỏng từ mọi người khác nhất là máu và các chất lỏng nội tạng.

Nguyên tắc này không khác trong việc chống nhiễm virus H1N1/09. Số người “vừa nhiễm” là nguồn lây nguy hiểm nhất, và chúng ta phải tránh MỌI nguồn lây bệnh này cho chúng ta bằng cách tránh bắt tay, đụng chạm thân thể với bất cứ người nào trừ người thân trong gia đình, rửa tay cẩn thận, và đeo khẩu trang tại các nơi đông nguời qua lại.

--------------------

[1] http://www.annals.org/cgi/content/full/0000605-200910060-00142v1

Nguồn: Dr. Tran, Blog Minh Biện [2].

[2] http://www.minhbien.org/?p=853&cpage=5#comment-17279

Ghi chú: Hồ Xuân Thiện đặt tựa cho bài viết và thêm vào đường dẫn đến nghiên cứu gốc. Bài viết thể hiện ý kiến riêng của tác giả. Xem thêm về quan điểm của dịchbệnh.com tại mục “Liên lạc và Quan điểm”: http://dichbenh.com/index.php/lien-lac-va-quan-diem

Thảo luận về bài viết này tại đây: http://dichbenh.com/blog/?p=27